Trong hoạt động xuất nhập khẩu hàng hóa, đặc biệt là nhóm thực phẩm, nông sản, sản phẩm có nguồn gốc sinh học, các doanh nghiệp thường gặp ba khái niệm: kiểm dịch, kiểm tra chất lượng và kiểm tra an toàn thực phẩm.
Trên thực tế, nhiều doanh nghiệp – nhất là người mới – thường nhầm lẫn hoặc hiểu chưa đầy đủ, dẫn đến việc chuẩn bị sai hồ sơ, làm kéo dài thời gian thông quan, thậm chí phát sinh chi phí lưu kho, lưu bãi không đáng có.
Bài viết dưới đây sẽ giúp bạn phân biệt rõ ràng 3 loại kiểm tra này, hiểu đúng bản chất, đối tượng áp dụng và cơ quan thực hiện.
Kiểm dịch là gì?
Kiểm dịch là hoạt động kiểm tra chuyên ngành nhằm ngăn ngừa dịch bệnh lây lan giữa các quốc gia thông qua hàng hóa, đặc biệt là các sản phẩm có khả năng mang mầm bệnh.
Đối tượng phải kiểm dịch
- Động vật sống, sản phẩm từ động vật (thịt, sữa, trứng, da, lông…)
- Thực vật, nông sản (trái cây tươi, hạt giống gỗ, sản phẩm từ thực vật)
- Thức ăn chăn nuôi, chế phẩm sinh học
Mục đích của kiểm dịch
- Phòng chống dịch bệnh động thực vật
- Bảo vệ hệ sinh thái và sản xuất trong nước
- Đảm bảo hàng hóa không mang mầm bệnh nguy hiểm
Xem thêm: Những mặt hàng bị cấm và hạn chế khi gửi sang Malaysia
Cơ quan thực hiện
- Cục Thú y (kiểm dịch động vật)
- Cục Bảo vệ Thực vật (kiểm dịch thực vật)
Lưu ý: Kiểm dịch không đánh giá chất lượng hay độ an toàn cho người tiêu dùng, mà tập trung vào yếu tố dịch bệnh.
Kiểm tra chất lượng là gì?
Kiểm tra chất lượng là việc đánh giá hàng hóa có phù hợp với tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật đã công bố hay không.
Đối tượng áp dụng
- Hàng công nghiệp, máy móc, thiết bị
- Sản phẩm tiêu dùng
- Một số mặt hàng nhập khẩu thuộc danh mục quản lý chất lượng nhà nước
Nội dung kiểm tra
- Thành phần cấu tạo
- Thông số kỹ thuật
- Quy cách, tiêu chuẩn chất lượng
- Nhã mác, xuất xứ
Mục đích
- Đảm bảo hàng hóa đúng tiêu chuẩn đã đăng ký
- Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng
- Kiểm soát chất lượng hàng lưu thông trên thị trường
Cơ quan thực hiện
- Bộ Khoa học & Công nghệ
- Các tổ chức kiểm định được chỉ định
Lưu ý: Khác với kiểm dịch, kiểm tra chất lượng không liên quan đến yếu tố dịch bệnh.
Xem thêm: Cách Xử Lý Sự Cố Kiểm Dịch Thực Phẩm Khi Xuất Nhập Khẩu
Kiểm tra an toàn thực phẩm là gì?
Kiểm tra an toàn thực phẩm là hoạt động kiểm soát nhằm đảm bảo thực phẩm không gây hại cho sức khở con người.
Đối tượng phải kiểm tra an toàn thực phẩm
- Thực phẩm chế biến, thực phẩm đóng gói
- Thực phẩm nhập khẩu để kinh doanh
- Phụ gia thục phẩm, chất hỗ trợ chế biến
Nội dung kiểm tra
- Dư lượng hóa chất, kháng sinh
- Kim loại nặng
- vi sinh vật gây hại
- Điều kiện bảo quản, sản xuất
Mục đích
- Đảm bảo thực phẩm an toàn cho người tiêu dùng
- Phòng tránh ngộ độc thực phẩm
- Tuân thủ quy định vệ sinh an toàn thực phẩm
Cơ quan thực hiện
- Bộ Y tế
- Bộ Công thương
- Bộ Nông nghiệp & Phát triển Nông thông (tùy mặt hàng)
Vì sao cần phân biệt rõ 3 khái niệm này?
Việc hiểu đúng sự khác nhau giữa kiểm dịch – kiểm tra chất lượng – kiểm tra an toàn thực phẩm giúp doanh nghiệp:
- Chuẩn bị đúng hồ sơ ngay từ đầu
- Tránh bị yêu cầu bổ sung giấy tờ
- Giảm thời gian hàng bị giữ tại cảng
- Hạn chế chi phí lưu kho, lưu bãi
- Chủ động trong kế hoạch xuất nhập khẩu
Đặc biệt với hàng thực phẩm nhập khẩu, việc nhầm lẫn giữa kiểm dịch và kiểm tra an toàn thực phẩm là lỗi rất phổ biến.
Lời kết
Tóm lại, kiểm dịch, kiểm tra chất lượng và kiểm tra an toàn thực phẩm là ba khâu hoàn toàn khác nhau về mục đích, đối tượng và cơ quan quản lý, nhưng lại thường song song tồn tại trong hoạt động xuất nhập khẩu.
Doanh nghiệp cần xác định đúng loại hình kiểm tra áp dụng cho từng mặt hàng, từ đó xây dựng lộ trình thông quan hiệu quả, tiết kiệm chi phí và thời gian.
Nếu bạn thường xuyên xử lý hàng thực phẩm, nông sản, hàng xuất nhập khẩu, việc nắm rõ ba khái niệm này là bắt buộc, không chỉ để tuân thủ pháp luật mà còn để tối ưu vận hành logistics.
Những mặt hàng bị cấm khi gửi sang Canada
Dịch vụ nhập khẩu chính ngạch hàng Trung Quốc EXW